De CO2-voetafdruk van je bedrijf meten is de eerste stap in elk duurzaamheids- of CSRD-complianceprogramma. Zonder een nulmeting kun je geen betekenisvolle doelen stellen, voortgang bijhouden of geloofwaardige informatie delen met investeerders en klanten.

Deze handleiding legt uit hoe je de CO2-voetafdruk van je bedrijf meet, welke methodologie je gebruikt en hoe je een proces opzet dat je jaarlijks kunt herhalen.

Wat is een bedrijfsmatige CO2-voetafdruk?

Een bedrijfsmatige CO2-voetafdruk is de totale uitstoot van broeikasgassen die verband houdt met de activiteiten en waardeketen van een bedrijf, uitgedrukt in tonnen CO2-equivalent (CO2e). De uitstoot valt in drie categorieën, ook wel scopes genoemd:

• Scope 1: Directe emissies uit bronnen die eigendom zijn van of worden beheerd door het bedrijf (verbranding, procesemissies, bedrijfsvoertuigen)
• Scope 2: Indirecte emissies uit ingekochte elektriciteit, warmte en stoom
• Scope 3: Alle overige indirecte emissies in de waardeketen, waaronder ingekochte goederen, zakelijke reizen, woon-werkverkeer van medewerkers en het gebruik van verkochte producten

Voor de meeste middelgrote bedrijven is Scope 3 de grootste categorie, die vaak meer dan 70% van de totale uitstoot vertegenwoordigt.

Stap 1: Kies je methodologie

Het wereldwijd erkende raamwerk voor het meten van bedrijfsmatige broeikasgasemissies is het GHG Protocol, dat zowel de Corporate Standard (Scope 1 en 2) als de Corporate Value Chain Standard (Scope 3) omvat. Zowel de Europese ESRS als de ISSB-standaarden verwijzen naar de GHG Protocol-methodologie.

Voor een eerste meting werkt een hybride aanpak goed: bestedingsgerichte berekeningen voor de meeste Scope 3-categorieën (op basis van financiële gegevens die je al hebt), gecombineerd met activiteitsgebaseerde data voor Scope 1 en 2 (energie- en brandstoffacturen).

Stap 2: Bepaal je organisatorische grens

Bepaal welke juridische entiteiten en activiteiten je meeneemt. Het GHG Protocol biedt twee benaderingen:

• Aandelenbelang: Neem emissies op naar rato van je aandelenbelang in elke entiteit
• Operationele zeggenschap: Neem emissies op van activiteiten waarover je operationele zeggenschap hebt

Operationele zeggenschap is de meest gebruikte benadering voor CSRD-doeleinden. Leg je grenzen duidelijk vast, want dit beïnvloedt de vergelijkbaarheid van jaar tot jaar.

Stap 3: Verzamel activiteitsdata

Voor Scope 1 en 2 verzamel je gegevens uit energiefacturen, brandstofaankoopregistraties en wagenparkbeheersystemen. Voor Scope 3 begin je met je boekhoudsysteem: bestedingsdata per leverancierscategorie vormt de basis voor bestedingsgerichte berekeningen.

Stap 4: Pas emissiefactoren toe

Vermenigvuldig de activiteitsdata met de relevante emissiefactoren om fysieke of financiële gegevens om te zetten naar tonnen CO2e. Gebruik gezaghebbende bronnen: het IEA voor netwergemissiefactoren, DEFRA voor Britse factoren, en Exiobase of USEEIO voor bestedingsgerichte Scope 3-factoren.

Stap 5: Bereken en documenteer de resultaten

Tel de emissies op over alle scopes en categorieën. Documenteer je methodologie, databronnen, emissiefactoren en eventuele wezenlijke aannames of beperkingen. Deze documentatie is essentieel voor CSRD-assurance en voor vergelijkbaarheid van jaar tot jaar.

Stap 6: Evalueer en verbeter

Een eerste meting bevat altijd hiaten en benaderingen. Gebruik de resultaten om te bepalen waar de datakwaliteit verbeterd kan worden, met name voor de categorieën met de hoogste uitstoot. Maak een plan om voor de meest materiële Scope 3-categorieën over te stappen van bestedingsgerichte naar activiteitsgebaseerde data.

Hoe Coolset helpt bij het meten van de CO2-voetafdruk

Het carbon accounting-platform van Coolset automatiseert het meetproces en ondersteunt bestedingsgerichte, activiteitsgebaseerde en leveranciersspecifieke berekeningen die zijn afgestemd op het GHG Protocol. De methodologie is gecertificeerd door TÜV Rheinland. Het platform identificeert emissiehotspots, ondersteunt data-aanvragen bij leveranciers en beheert het auditspoor dat nodig is voor CSRD limited assurance. Boek een demo om te zien hoe het werkt.