ESG doorgronden is als afstemmen op een oude radio: het draait om helderheid vinden in een zee van ruis.

Nu de Europese Unie duurzaamheidsstandaarden in een hoog tempo doorvoert en bedrijven zich haasten om zichzelf als groene organisaties te presenteren, is het makkelijk om het overzicht te verliezen.

Begrijpen hoe Environmental, Social en Governance (ESG)-metrics daarin passen, is zelfs voor ervaren specialisten een uitdaging. Deze gids helpt je op weg.

Ben jij verantwoordelijk voor duurzaamheid binnen je organisatie, of wil je beter begrijpen hoe ESG als katalysator voor verandering kan dienen? Dit zes-stappenplan helpt je verder:

1. Stel je duurzaamheidsteam samen

Nu steeds meer bedrijven inzien dat duurzaamheid meer is dan slimme marketing, groeit de behoefte aan mensen die het voortouw nemen.

Begin hier ook. Stel jezelf de volgende vragen: neem je iemand intern aan, en hoe groot moet het team zijn?

Intern versus extern aannemen

Er zijn veel factoren om rekening mee te houden bij het samenstellen van je duurzaamheidsteam. We vatten de afwegingen samen in de onderstaande tabel:

Uiteindelijk hangt de keuze voor wie je duurzaamheidsinitiatief leidt grotendeels af van je huidige personeel. De ideale kandidaat werkt misschien al tien jaar bij je, of wacht als extern talent op jouw vacature.

Hoe groot moet je duurzaamheidsteam zijn?

De teamgrootte en de omvang van intern werk hangen af van de grootte van je bedrijf en je voorkeur voor interne taakverdeling.

Je team moet ESG-principes goed begrijpen en weten hoe die relevant zijn voor je bedrijf, want hun rol omvat het opzetten, beheren en verder ontwikkelen van alle ESG-initiatieven.

Gezien de dynamische en veeleisende aard van het ESG-landschap is een goed gestructureerd team essentieel. Als algemene richtlijn stellen we de volgende teamgroottes voor:

‍

Deze voorgestelde teamgroottes gaan ervan uit dat duurzaamheidsteams worden ondersteund door de juiste tooling en software om ESG-data te verzamelen, analyseren en rapporteren.

Vergelijk het met een accountant die boekhoudprogramma's gebruikt of een designer die werkt met ontwerpsoftware: zonder deze tools is het werk nauwelijks te doen.

Dit team vormt het centrale punt voor alle ESG-rapportages binnen het bedrijf, zowel intern als extern. Door hun focus op ESG-vraagstukken worden deze onderwerpen effectief gecommuniceerd en beheerd.

Dit initiatief versterkt niet alleen het belang van ESG in je bedrijfscultuur, maar toont ook je betrokkenheid bij verantwoord ondernemen.

2. Breng het beleidslandschap in kaart en stel frameworks vast

Na het samenstellen van je ESG-team is de volgende stap het doorlichten van relevante ESG-gerelateerde beleidsregels waarover je bedrijf verplicht is te rapporteren.

Voer gesprekken met branchegenoten en doe online onderzoek voor een volledig beeld. Hieronder vind je een overzicht van belangrijke beleidsregels en frameworks:

Belangrijke beleidsregels

Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD): De CSRD is een EU-richtlijn die grote bedrijven verplicht informatie te publiceren over hoe zij omgaan met ESG-uitdagingen.

Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDD): Deze EU-richtlijn verplicht bedrijven om negatieve gevolgen van hun activiteiten voor mensenrechten en het milieu te identificeren, voorkomen, beperken en verantwoorden.

Wet Personenvervoer en Mobiliteit (WPM): Een beleid gericht op het verminderen van de milieu-impact van zakelijk reizen en woon-werkverkeer.

Binnen ESG is het belangrijk onderscheid te maken tussen wettelijk verplichte beleidsregels en (vrijwillige) frameworks. Beleidsregels zijn verplichte standaarden waaraan bedrijven zich moeten houden, vaak vastgesteld door overheden of toezichthouders.

Frameworks zijn breed erkende richtlijnen die organisaties helpen hun duurzaamheidsinspanningen op een meer uitgebreide en gestandaardiseerde manier te structureren en te communiceren.

Belangrijke frameworks

Global Reporting Initiative (GRI): De GRI is een internationale onafhankelijke standaardenorganisatie die bedrijven, overheden en andere organisaties helpt hun impact op thema's zoals klimaatverandering, mensenrechten en corruptie te begrijpen en te communiceren.

Sustainability Accounting Standards Board (SASB): Een non-profitorganisatie die standaarden opstelt voor de publicatie van financieel materiële duurzaamheidsinformatie aan investeerders.

Environmental Sustainability Reporting Standards (ESRS): Verplicht voor bedrijven die rapporteren onder de CSRD. De ESRS bieden richtlijnen voor het rapporteren over milieuduurzaamheid, inclusief impacts, risico's en beheersactiviteiten.

Sustainable Development Goals (SDGs): Een set van 17 onderling verbonden wereldwijde doelen, in 2015 vastgesteld door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties als blauwdruk voor een betere en duurzamere toekomst.

Door deze beleidsregels en frameworks te begrijpen en erop aan te sluiten, kan je bedrijf ESG-factoren effectief meten en rapporteren, en zo je betrokkenheid bij duurzaamheid en verantwoord bestuur aantonen.

{{custom-cta}}

3. Verzamel ESG-data binnen je bedrijf

Zodra je ESG-team vertrouwd is met de relevante beleidsregels en frameworks, is de volgende stap het verzamelen van data binnen de verschillende onderdelen van je bedrijf.

Deze fase is essentieel om de huidige ESG-prestaties van je bedrijf nauwkeurig te beoordelen en een nulmeting vast te stellen voor toekomstige verbeteringen. Zo pak je dat aan:

Identificeer de belangrijkste datapunten: Begin met het bepalen welke datapunten relevant zijn voor de ESG-thema's uit de beleidsregels en frameworks. Denk aan energieverbruik, CO2-uitstoot, diversiteit onder medewerkers en praktijken in de toeleveringsketen.

Samenwerking tussen afdelingen: Werk nauw samen met verschillende afdelingen om uitgebreide data te verzamelen. HR kan bijvoorbeeld informatie aanleveren over sociale aspecten zoals diversiteit en arbeidsomstandigheden, terwijl de operationele afdeling data over milieu-impact bijdraagt.

Gebruik technologie: De juiste technologie is cruciaal voor efficiënte dataverzameling en -beheer. Overweeg ESG-rapportagesoftware of carbon accounting tools die helpen bij het bijhouden, opslaan en analyseren van ESG-data.

Stel rapportageroutines in: Ontwikkel een vaste routine of planning voor regelmatige dataverzameling. Voor de meeste standaarden en frameworks gebeurt dit jaarlijks. Zo blijft de data actueel en weerspiegelt die de voortdurende veranderingen en verbeteringen in je ESG-aanpak.

Dataverificatie: Zorg voor de nauwkeurigheid en betrouwbaarheid van de verzamelde data. Dit kan interne audits of verificatie door derden omvatten, met name voor data die extern wordt gerapporteerd of in compliance-rapporten wordt gebruikt.

Het verzamelen van uitgebreide en nauwkeurige data binnen je bedrijf is essentieel voor een betekenisvolle ESG-beoordeling.

Deze data vormt de basis van je ESG-rapportage en verbeterstrategieën, en helpt je bedrijfsactiviteiten af te stemmen op duurzame praktijken terwijl je je betrokkenheid bij verantwoord ondernemingsbestuur aantoont.

Aansluiting bij erkende beoordelingsplatforms zoals EcoVadis versterkt je ESG-framework verder. Lees meer over het documenteren van je duurzaamheidsinspanningen in onze gids over het voorbereiden van EcoVadis-ondersteunende documenten.

4. Schrijf je jaarverslag

Hier komt alles samen: zodra je ESG-data beschikbaar is, is het tijd om je jaarverslag te schrijven.

Dit vormt de basis voor hoe je bedrijf zijn strategieën en aansluiting bij bestaande frameworks communiceert naar interne en externe stakeholders. De volgende stappen helpen je op weg:

Analyseer trends en patronen: De eerste schrijfstap is het grondig doorlichten van de verzamelde data om trends en patronen te ontdekken.

Deze analyse gaat verder dan cijfers verwerken: het gaat erom het verhaal te ontdekken dat je data vertelt over hoe de activiteiten van je bedrijf aansluiten bij ESG-doelen. Enkele analysevormen:

Longitudinale analyse: Bekijk data over een langere periode om te begrijpen hoe je ESG-prestaties zich hebben ontwikkeld. Dit kan trends onthullen zoals een gestage daling van CO2-uitstoot of verbeteringen in diversiteit onder medewerkers.

Cross-sectionele vergelijking: Vergelijk verschillende onderdelen van je bedrijf, zoals afdelingen of locaties, om best practices te identificeren en gebieden die meer aandacht nodig hebben.

Correlatieanalyse: Onderzoek hoe verschillende ESG-aspecten samenhangen met bedrijfsprestaties. Bekijk bijvoorbeeld of duurzame praktijken invloed hebben op medewerkerstevredenheid, klantloyaliteit of financiële resultaten.

Benchmarking tegen doelen: Meet je data af aan de specifieke ESG-doelstellingen van je bedrijf. Liggen jullie op koers om deze doelen te halen, of vereisen bepaalde gebieden meer aandacht?

Externe benchmarking: Vergelijk je bevindingen met branchegemiddelden of concurrenten. Deze context helpt je de relatieve prestaties van je bedrijf te beoordelen en concurrentievoordelen of verbeterpunten te identificeren.

Voorbeelden van uitstekende duurzaamheidsverslagen zijn die van de volgende bedrijven:

• LEGO
• Ikea
• ERM
• EDP
• Novartis

5. Ontwikkel een langetermijn ESG-strategie

Analyseren en rapporteren is één ding, het ontwikkelen van een langetermijn ESG-strategie is een ander. Je strategie moet worden gevoed door de inzichten uit je data-analyse en duidelijke, uitvoerbare stappen bevatten om ESG-prestaties te verbeteren.

De strategie moet geïntegreerd zijn met je algehele bedrijfsstrategie, zodat ESG-overwegingen deel uitmaken van elke zakelijke beslissing.

De ESG-strategie moet ook doelstellingen voor verbetering bevatten, initiatieven en programma's beschrijven om die doelen te bereiken, en duidelijke verantwoordelijkheden binnen de organisatie toewijzen.

Het is belangrijk dat de strategie dynamisch en flexibel is, zodat aanpassingen mogelijk zijn wanneer nieuwe informatie of kansen zich aandienen. Effectieve interne communicatie over deze strategie is essentieel om draagvlak te creëren en ervoor te zorgen dat iedereen in de organisatie begrijpt welke rol zij spelen bij het behalen van de ESG-doelen.

6. Herhaal stappen 2 tot en met 5 in de jaren daarna om voortgang bij te houden en de strategie te verbeteren

ESG is een doorlopend proces dat voortdurende aandacht en verbetering vereist. Elk jaar doorloop je opnieuw de stappen van beleidsreview, dataverzameling, data-analyse en strategievorming.

Dit iteratieve proces stelt je in staat om bij te blijven met veranderende verwachtingen van stakeholders, het regelgevingslandschap en best practices in de branche.

Door deze stappen te herhalen, kun je je voortgang meten aan de hand van je KPI's, nieuwe uitdagingen en kansen identificeren, en je strategie dienovereenkomstig aanscherpen.

Voortdurende verbetering van je ESG-prestaties gaat niet alleen over het voldoen aan externe verwachtingen, maar ook over het creëren van langetermijnwaarde en veerkracht voor je bedrijf.

Veel succes met rapporteren.